Từ vụ việc kỷ luật do vi phạm về đất đai và truy tìm, trù dập người tố cáo

22/05/2020 | 13:00 PM

Xem với cỡ chữ

Ngày 21-5-2019, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Bạc Liêu đã ban hành Quyết định thi hành kỷ luật đồng chí Võ Sĩ Toản, nguyên Bí thư Chi bộ, nguyên Quyền Trưởng ban Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bạc Liêu bằng hình thức “cách chức tất cả các chức vụ trong Đảng”. Không đồng ý với quyết định trên, đồng chí Võ Sĩ Toản đã gửi đơn khiếu nại đến UBKT Trung ương, cho rằng Quyết định kỷ luật có một số nội dung không đúng sự thật, mang tính áp đặt.

Qua xem xét, giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng và quá trình thẩm tra, xác minh những vi phạm của đồng chí Võ Sĩ Toản, UBKT Trung ương đã kết luận về những nội dung đảng viên khiếu nại.

Truy tìm, trù dập người tố cáo

Từ giữa năm 2018 một số đồng chí cấp ủy và lãnh đạo Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bạc Liêu nhận được đơn giấu tên tố cáo đồng chí Võ Sĩ Toản, Bí thư Chi bộ, Quyền Trưởng ban Ban Quản lý. Đồng chí Cảnh, Phó Trưởng ban Quản lý tổ chức cuộc họp gồm các đồng chí nhận được đơn tố cáo để xem xét, xử lý. Cuộc họp thống nhất chuyển đơn và báo cáo cấp trên giải quyết theo quy định. Giao đồng chí Nhuần, Phó Bí thư chi bộ, Chánh Văn phòng Ban Quản lý chuyển đơn và báo cáo Đảng ủy Khối các cơ quan tỉnh giải quyết theo thẩm quyền, đồng thời thông tin cho đồng chí Toản biết để chuẩn bị nội dung giải trình với cấp trên khi có yêu cầu.

Sau khi biết có đơn tố cáo đối với mình, đồng chí Toản chỉ đạo đồng chí Nhuần không chuyển đơn về cấp trên và chỉ đạo đồng chí Nhuần liên hệ Bưu điện tỉnh xin trích xuất camera tìm người gửi đơn nhưng Bưu điện tỉnh không thực hiện. Không chỉ vậy, đồng chí Toản đã ký công văn gửi kèm  mẫu chữ viết của đồng chí Hon, Trưởng phòng Quản lý doanh nghiệp Ban Quản lý và đơn tố cáo đến Công an tỉnh đề nghị giám định chữ viết; duyệt chi giám định chữ viết 3 triệu đồng từ nguồn đảng phí của Chi bộ. Có kết quả giám định, đồng chí Toản tổ chức nhiều cuộc họp Chi ủy mở rộng yêu cầu đồng chí Hon phải viết kiểm điểm thừa nhận mình là người viết đơn tố cáo và tổ chức họp Chi bộ để kiểm điểm, xử lý kỷ luật đồng chí Hon. Đặc biệt, ngày 1-9-2018 đồng chí Toản đã nghỉ hưu, nhưng sáng 4-9-2018 vẫn chủ trì họp Chi ủy, chỉ đạo một trong ba nội dung sinh hoạt Chi bộ là kiểm điểm, xử lý kỷ luật đồng chí Hon. Chi bộ đã tiến hành kiểm điểm, bỏ phiếu đề nghị thi hành kỷ luật bằng hình thức khiển trách đối với đồng chí Hon. Sau cuộc họp, đồng chí Nhuần báo cáo với đồng chí Chủ nhiệm UBKT Đảng ủy khối các cơ quan tỉnh. Nhận thấy việc xem xét, xử lý kỷ luật sai quy trình, quy định của Đảng, đồng chí Chủ nhiệm UBKT Đảng ủy Khối các cơ quan tỉnh yêu cầu Chi bộ dừng việc ban hành quyết định kỷ luật, do đó hậu quả được ngăn chặn kịp thời.

Tuy nhiên, hành vi trên của đồng chí Toản đã vi phạm nguyên tắc tập trung dân chủ được quy định trong Quy chế làm việc của Chi ủy Ban Quản lý; vi phạm khoản 5, Điều 8, Luật Tố cáo năm 2011; vi phạm Quy định số 47-QĐ/TW của Ban Chấp hành Trung ương về những điều đảng viên không được làm và Quy định số 29-QĐ/TW Quy định thi hành Điều lệ Đảng...

Sai phạm làm trái các quy định pháp luật về đất đai và xây dựng

Năm 2008, tỉnh Bạc Liêu có chủ trương xây dựng Khu công nghiệp Láng Trâm, Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh được UBND tỉnh giao làm chủ đầu tư công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và UBND huyện Giá Rai được ủy quyền thông báo thu hồi đất thuộc dự án. Năm 2016, dự án trên đã được Chính phủ đưa vào nội dung điều chỉnh quy hoạch phát triển các khu công nghiệp tỉnh Bạc Liêu đến năm 2020. Việc thu hồi đất đã được UBND huyện bàn giao mặt bằng, ranh mốc cho Ban Quản lý. Do có một hộ chưa chấp nhận việc bồi thường và giải phóng mặt bằng, gửi đơn khiếu nại đến các cấp, và việc giải quyết của các cấp không đáp ứng yêu cầu, dân khởi kiện quyết định hành chính đến Tòa án nhân dân thị xã Giá Rai. Sau khi xem xét, Tòa án nhân dân thị xã Giá Rai đã tuyên hủy toàn bộ 2 quyết định hành chính của UBND huyện Giá Rai (sau là thị xã Giá Rai) về việc thu hồi quyền sử dụng đất và bồi thường, hỗ trợ do ban hành không đúng quy định của pháp luật và trái thẩm quyền.

chủ đầu tư công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng nhưng đồng chí Toản đã bàn giao mặt bằng, ranh mốc cho Nhà đầu tư khi chưa thực hiện hoàn thành các nghĩa vụ tài chính, chưa được cơ quan có thẩm quyền cho thuê đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và tiến hành giao đất theo quy định của pháp luật. Đồng thời, cấp giấy phép cho nhà đầu tư xây dựng hàng chục công trình trị giá khoảng hai trăm tỷ đồng trong Khu công nghiệp Láng Trâm (trong đó xây dựng trên diện tích đất thuộc quyết định thu hồi đất đã bị Tòa án tuyên hủy hơn trăm tỷ đồng). Hậu quả do những sai phạm trên gây ra, đến nay tỉnh vẫn chưa tìm được biện pháp để giải quyết…

Kết luận của UBKT Trung ương và những bài học rút ra

Tại Kỳ họp 43, Ủy ban Kiểm tra Trung ương (khóa XII) đã xem xét, giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng của đồng chí Võ Sĩ Toản, kết luận đồng chí Toản đã có những sai phạm: Chỉ đạo truy tìm, trù dập người tố cáo đối với mình, vi phạm nguyên tắc tập trung dân chủ, Quy chế làm việc của Ban quản lý, Chi ủy Ban quản lý các khu công nghiệp, vi phạm nguyên tắc tổ chức sinh hoạt đảng, vi phạm các quy định của Đảng, pháp luật của nhà nước về giải quyết tố cáo, vi phạm quy định về công tác kiểm tra, giám sát, thi hành kỷ luật của Đảng; Bàn giao mặt bằng, mốc ranh khu đất, cấp giấy phép xây dựng cho Công ty Cổ phần chế biến thủy sản Xuất nhập khẩu Âu Vững khi chưa có quyết định cho thuê đất của UBND tỉnh khi chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính, vi phạm quy định về đất đai, đầu tư; thiếu kiểm tra, giám sát để Nhà đầu tư xây dựng một số công trình không đúng nội dung giấy phép xây dựng, gây hậu quả rất nghiêm trọng.

Căn cứ Quy định số 102-QĐ/TW của Bộ Chính trị, về xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm, UBKT Trung ương quyết định giữ nguyên hình thức kỷ luật “cách chức tất cả các chức vụ trong đảng” đối với đồng chí Võ Sĩ Toản. Các tổ chức, cá nhân liên quan đến các sai phạm trong việc thu hồi đất, cưỡng chế thu hồi đất, bàn giao mặt bằng, ranh mốc, cấp giấy phép xây dựng… cho nhà đầu tư tại Khu công nghiệp Láng Trâm cũng đã được các cấp có thẩm quyền xem xét, kiểm điểm, xử lý kỷ luật nghiêm minh.

Qua giải quyết vụ việc khiếu nại kỷ luật đảng đối với đồng chí Võ Sĩ Toản có thể rút ra một số bài học kinh nghiệm sau:

Thứ nhất, về thực hiện việc giám định: Tại khoản 1, điều 2, Nghị định số 85/2013/NĐ-CP, ngày 29-7-2013 của Chính phủ quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Giám định tư pháp “Tổ chức giám định tư pháp công lập thực hiện thực hiện dịch vụ giám định ngoài tố tụng theo yêu cầu của cá nhân, tổ chức, Phòng Kỹ thuật Hình sự Công an tỉnh Bạc Liêu được phép thực hiện dịch vụ giám định ngoài tố tụng theo yêu cầu của cá nhân, tổ chức. Tuy nhiên, tại 2 công văn của Ban Quản lý gửi Công an tỉnh Bạc Liêu yêu cầu giám định chữ viết thể hiện rõ việc giám định chữ viết đơn tố cáo nặc danh (người ký văn bản yêu cầu giám định và người bị tố cáo trong đơn là đồng chí Toản). Do đó, trong trường hợp cụ thể này, Phòng Kỹ thuật Hình sự Công an tỉnh Bạc Liêu phải từ chối thực hiện dịch vụ giám định. Bởi vì, nếu giám định, Phòng Kỹ thuật Hình sự Công an tỉnh Bạc Liêu đã vi phạm những hành vi bị nghiêm cấm được quy định tại khoản 3, điều 8, Luật tố cáo năm 2012 Tiết lộ họ, tên, địa chỉ, bút tích của người tố cáo và những thông tin khác có thể làm lộ danh tính của người tố cáo”.

Thứ hai, về thẩm quyền và đối tượng được giao mặt bằng mốc giới: Đồng chí Toản lập biên bản bàn giao mặt bằng mốc giới (do mình được giao để quản lý) cho Nhà đầu tư, khi Nhà đầu tư chưa có quyết định cho thuê đất của cơ quan có thẩm quyền, chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính… là vi phạm các quy định của Luật Đất đai, Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đất đai và các văn bản quy định của bộ chuyên ngành. Một số cán bộ chuyên ngành về tài nguyên và môi trường cũng cho rằng biên bản bàn giao mặt bằng mốc giới của đồng chí Toản cho Nhà đầu tư thực chất là giao đất, nhưng việc dùng thuật ngữ “giao đất sai thẩm quyền” trong kết luận của tỉnh đối chiếu với các quy định là chưa chính xác, vì Ban Quản lý không có thẩm quyền giao đất, biên bản cũng chỉ ghi là bàn giao mặt bằng, mốc giới. Vì vậy, cần rút kinh nghiệm việc sử dụng thuật ngữ trong các văn bản; bộ chuyên ngành cần sớm nghiên cứu để quy định rõ thẩm quyền giao mặt bằng mốc giới, đối tượng được giao mặt bằng mốc giới, các quyền và nghĩa vụ của tổ chức và cá nhân được giao quản lý mặt bằng mốc giới, chế tài đối với hành vi vi phạm… làm cơ sở pháp lý cho việc xử lý các trường hợp tương tự.

Thứ ba, việc ký quyết định thu hồi đất sai thẩm quyền: Chủ thể ban hành quyết định là UBND huyện, không phải là chủ tịch UBND huyện; người ký thay mặt UBND huyện, không phải ký thay Chủ tịch UBND huyện Giá Rai, bị Tòa án tuyên hủy cũng là một bài học cho UBND các địa phương. Đây không phải là quyết định sai của riêng UBND huyện Giá Rai, cũng có thể sai ở nhiều địa phương khác. UBND các địa phương cần rà soát lại các quyết định thu hồi đất đã ban hành để chấn chỉnh, khắc phục kịp thời những sai sót, tránh để khi có hậu quả nghiêm trọng khó khắc phục.

Thứ tư, việc đồng chí Toản đã nhận quyết định nghỉ hưu từ 1-9, nhưng ngày 4-9 vẫn chủ trì họp cấp ủy là vi phạm quy định tại điểm a, khoản 16.4, Mục 16, Quy định 29-QĐ/TW, ngày 25/7/2016 quy định thi hành Điều lệ Đảng, nhưng cấp ủy và chi bộ không có ý kiến. Đây cũng là bài học cho các cấp ủy trong điều hành hoạt động của cấp ủy và tổ chức đảng…

Trịnh Nhất