Chú trọng nghiên cứu lý luận và tổng kết thực tiễn về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng

06/09/2019 | 10:43 AM

Xem với cỡ chữ

Công tác nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn về công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật đảng được cấp uỷ, tổ chức đảng, uỷ ban kiểm tra (UBKT) các cấp, nhất là UBKT Trung ương thời gian qua luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo. UBKT các cấp đã coi trọng việc sơ kết, tổng kết, đánh giá thực tiễn; trao đổi, học tập kinh nghiệm trong và ngoài nước. Số lượng và chất lượng nghiên cứu đề tài, đề án được nâng lên, gắn lý luận với thực tiễn; nhiều vấn đề lý luận về công tác kiểm tra, giám sát được nghiên cứu làm sáng tỏ. Qua đó, UBKT Trung ương đã đề xuất với tổ chức đảng có thẩm quyền ban hành các nghị quyết, chỉ thị, quy định, quy chế, kết luận, quy trình, hướng dẫn về công tác xây dựng Đảng nói chung và công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật đảng nói riêng.

Những năm trước đây, công tác nghiên cứu khoa học về kiểm tra và kỷ luật đảng chưa được UBKT các cấp quan tâm đúng mức, chủ yếu là thực hiện các đề án do cấp uỷ giao. Đến nhiệm kỳ Đại hội lần thứ IX của Đảng, UBKT Trung ương đã thành lập Hội đồng Khoa học Cơ quan để tư vấn giúp Uỷ ban, lãnh đạo Cơ quan UBKT Trung ương nghiên cứu về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng và ứng dụng kết quả nghiên cứu vào hoạt động thực tiễn. Trong nhiệm kỳ này, UBKT Trung ương đã chủ trì nghiên cứu 1 đề tài trọng điểm cấp nhà nước do Hội đồng Lý luận Trung ương và Bộ Khoa học - Công nghệ giao. Đề tài này, đã góp phần hoàn thiện lý luận về công tác kiểm tra, kỷ luật đảng, là cơ sở để bổ sung chức năng, nhiệm vụ giám sát của các tổ chức đảng, cấp uỷ, UBKT các cấp vào Điều lệ Đảng khoá X, phục vụ việc biên soạn tập bài giảng đào tạo cử nhân chính trị chuyên ngành Kiểm tra Đảng (bằng 2) và bổ sung, sửa đổi tài liệu tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ kiểm tra.

Đến nhiệm kỳ Đại hội lần thứ X của Đảng, UBKT Trung ương đã chủ trì nghiên cứu 18 đề tài, đề án cấp bộ (các ban đảng Trung ương). Các đề tài đã góp phần đáp ứng yêu cầu lãnh đạo, chỉ đạo của Uỷ ban, cơ bản đã làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng. Cùng với đó, UBKT Trung ương tổ chức hội thảo chuyên đề về phát hiện dấu hiệu vi phạm của tổ chức đảng, đảng viên; về những vấn đề đặt ra trong thực tiễn giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng và cách giải quyết; về vận dụng kinh nghiệm phòng, chống tham nhũng của một số quốc gia trên thế giới vào phòng, chống tham nhũng ở nước ta…

Hội thảo Đề tài “Đổi mới nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác kiểm tra, giám sát trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng ở Việt Nam” do đồng chí Trần Cẩm Tú, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm UBKT Trung ương làm Chủ nhiệm Đề tài.

Ở nhiều UBKT tỉnh, thành uỷ, đảng uỷ trực thuộc Trung ương thời gian qua cũng quan tâm tiến hành nghiên cứu đề tài, đề án, chuyên đề về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng, có nội dung thiết thực với số lượng 34 đề tài (nhiệm kỳ IX chỉ có 6 đề tài), đã góp phần tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật đảng ở địa phương, đơn vị...

Trong nhiệm kỳ XI của Đảng, công tác nghiên cứu khoa học được UBKT Trung ương và UBKT nhiều tỉnh uỷ, thành ủy thực hiện tăng cả về số lượng đề tài và số đơn vị thực hiện so với nhiệm kỳ trước. Nội dung chủ yếu của các đề tài, đề án là tập trung giải quyết những vấn đề còn khó khăn, vướng mắc trong thực tế lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng…

Nhiều kết quả nghiên cứu khoa học đã được đề xuất với UBKT Trung ương ban hành và tham mưu Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư chỉ đạo nghiên cứu ban hành các nghị quyết, quy định, quy chế, kết luận, quy trình, hướng dẫn về công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật đảng, phục vụ biên soạn tài liệu bồi dưỡng, tài liệu thi nâng ngạch công chức trong Ngành kiểm tra Đảng. Nét nổi bật là các đề tài nghiên cứu khoa học về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng của UBKT các cấp những năm vừa qua, hầu hết được biên tập thành sách chuyên khảo phát hành trên toàn quốc đã góp phần quan trọng vào công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cho cán bộ, đảng viên và nhân dân về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng; nâng cao trình độ, kỹ năng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ kiểm tra.

Với Đề tài "Công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng qua 30 năm đổi mới: Thực trạng, những vấn đề đặt ra và giải pháp" do đồng chí Mai Thế Dương, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ nhiệm Thường trực UBKT Trung ương làm Chủ nhiệm Đề tài đã giúp UBKT Trung ương đánh giá đúng thực trạng cả trên phương diện lý luận, thực tiễn về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng qua 30 năm đổi mới, rút ra bài học kinh nghiệm; chỉ rõ những vấn đề đặt ra, đề xuất phương hướng, mục tiêu và giải pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng thời gian tới. Đề tài đã trực tiếp góp phần thực hiện Kết luận số 66-KL/TW của Bộ Chính trị về tổng kết một số vấn đề lý luận - thực tiễn qua 30 năm đổi mới (1986 - 2016), phục vụ chuẩn bị các văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng. 

Từ đầu nhiệm kỳ Đại hội XII đến nay, Cơ quan UBKT Trung ương đã đăng ký với Hội đồng Khoa học các cơ quan đảng Trung ương nghiên cứu thực hiện 11 đề tài, đề án; đăng ký với Bộ Khoa học và Công nghệ thực hiện Đề tài độc lập cấp Nhà nước: “Đổi mới nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác kiểm tra, giám sát trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng ở Việt Nam” do đồng chí Trần Cẩm Tú, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm UBKT Trung ương làm Chủ nhiệm Đề tài. Đề tài nghiên cứu đã tập trung làm rõ cả về lý luận và thực tiễn vai trò lãnh đạo của Đảng đối với công tác kiểm tra, giám sát trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng; đồng bộ với nghiên cứu công tác xây dựng Đảng cả về cơ chế; qua đó đề ra các chủ trương, giải pháp chỉ đạo, tổ chức tốt hơn nữa công tác xây dựng Đảng và phòng, chống tham nhũng ở nước ta hiện nay.

Song, vấn đề đáng ghi nhận ở đây là nhiều đề tài đã mang tính tổng kết, ứng dụng vào thực tiễn cao. Trong đó, từ kết quả nghiên cứu khoa học, tổng kết lý luận và thực tiễn, các thành viên Hội đồng Khoa học Cơ quan UBKT Trung ương đã tham mưu giúp UBKT Trung ương xây dựng các quy định quan trọng về công tác kiểm tra, giám sát để trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư xem xét, quyết định ban hành theo thẩm quyền, như: Quy định số 30-QĐ/TW, ngày 26-7-2016 của Ban Chấp hành Trung ương thi hành Chương VII và Chương VIII Điều lệ Đảng về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng; Quyết định số 102-QĐ/TW ngày 15-7-2017 của Bộ Chính trị về xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm; Quy định 86-QĐ/TW ngày 1-6-2017 của Bộ Chính trị quy định giám sát trong Đảng; Quy định số 01-Qđi/TW ngày 10-5-2018 của Bộ Chính trị về trách nhiệm và thẩm quyền của uỷ ban kiểm tra trong công tác phòng, chống tham nhũng; Quy định số 109-QQĐ/TW ngà 3-1-2018 của Ban Bí thư về kiểm tra của tổ chức đảng với việc tu dưỡng, rèn luyện đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên; Quy định số 07-Qđi/TW ngày 28-8-2018 của Bộ Chính trị về xử lý kỷ luật tổ chức đảng vi phạm; Quy định về trách nhiệm, thẩm quyền của UBKT cấp trên đối với UBKT cấp dưới trong thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, giám sát, thi hành kỷ luật đảng…

Kết quả này là cả một quá trình nỗ lực, đầu tư nghiên cứu thực chất của cán bộ kiểm tra tham gia vào các đề án, đề tài. Từ việc quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo việc nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn, Hội đồng Khoa học Cơ quan UBKT Trung ương đã lựa chọn những đề tài, đề án có tính khả thi cao, đóng góp thiết thực với hoạt động kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng. Cho nên, khi các đề tài nghiệm thu thường được các cấp có thẩm quyền đánh giá đạt loại xuất sắc, có giá trị ứng dụng thực tiễn cao. Cùng với giá trị về ứng dụng trong thực tiễn, việc nghiên cứu đề tài, đề án còn là một “kênh” tự học hiệu quả, chất lượng đối với cán bộ làm công tác kiểm tra, qua nghiên cứu khoa học đã tự khái quát, “thấm” được nhiều kiến thức về lý luận, chuyên môn nghiệp vụ về công tác xây dựng Đảng và công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật của Đảng. Và từ phương pháp, kết quả nghiên cứu khoa học, việc trở lại công việc thực tiễn của cán bộ kiểm tra cũng khoa học, phương pháp làm việc tốt hơn, tự tin và bản lĩnh hơn…

Bên cạnh đó, việc hợp tác quốc tế về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng, đặc biệt là công tác nghiên cứu, học tập về phòng, chống tham nhũng và xây dựng Đảng cầm quyền được UBKT Trung ương quan tâm, mở rộng nhiều nước: Nhật Bản, Trung Quốc, Đức, Australia, New Zealand,…

Tuy nhiên, trong quá trình nghiên cứu lý luận và tổng kết thực tiễn về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng vẫn còn một số hạn chế như: Tính dự báo trong công tác kiểm tra, giám sát còn thấp. Việc nghiên cứu, xây dựng hệ thống phân tích, đánh giá để nâng cao khả năng dự báo tình hình vi phạm của tổ chức đảng, đảng viên để chủ động có biện pháp phòng ngừa vi phạm hữu hiệu trong tình hình mới chưa được quan tâm chỉ đạo, đầu tư nghiên cứu đúng mức; chưa xây dựng được hệ thống cơ sở dữ liệu về tình hình vi phạm của tổ chức đảng, đảng viên. Quá trình nghiên cứu lý luận chưa làm sáng tỏ một số vấn đề về công tác kiểm tra, giám sát của Đảng cầm quyền, giữa kiểm tra, giám sát việc trao và thực thi quyền lực để tránh việc lạm quyền và lộng quyền.

Kết quả quá trình nghiên cứu lý luận và tổng kết thực tiễn về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng của UBKT Trung ương cho thấy đã có nhiều đóng góp quan trọng đối với công tác xây dựng Đảng. UBKT Trung ương và UBKT các cấp đã đề xuất với Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và các cấp uỷ xử lý nghiêm nhiều tổ chức đảng, đảng viên vi phạm, trong đó có cả những đồng chí giữ cương vị cao của Đảng, Nhà nước, cả cán bộ đương chức, nghỉ hưu, bảo đảm công minh, chính xác, kịp thời, “thấu tình, đạt lý”; góp phần quan trọng vào việc xây dựng môi trường xã hội lành mạnh để phát triển kinh tế - xã hội; đấu tranh, ngăn chặn suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống, biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hoá” trong nội bộ phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí, lợi ích nhóm; củng cố niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân đối với Đảng, Nhà nước. Đồng thời, qua công tác kiểm tra, giám sát của Đảng đã phát hiện những vấn đề còn bất cập, sơ hở, không phù hợp trong các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước đề xuất, sửa đổi, bổ sung kịp thời.

Từ kết quả nghiên cứu lý luận và tổng kết về công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật đảng, để đạt mục tiêu của Ngành Kiểm tra Đảng đặt ra, UBKT Trung ương xác định tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác này. Trong đó, việc nghiên cứu lý luận về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng phải gắn với thực tiễn; nghiên cứu ứng dụng, phục vụ cho công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật đảng; kết hợp đồng bộ với nghiên cứu lý luận về công tác xây dựng Đảng. Tập trung nghiên cứu, hoàn thiện quan điểm, phạm trù về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng; về lãnh đạo, chỉ đạo, phối hợp và tổ chức thực hiện nhiệm vụ; về đổi mới phương pháp kiểm tra, giám sát của Đảng… Bên cạnh đó, chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu chiến lược và cán bộ, chuyên gia trong nghiên cứu lý luận về kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng; liên kết với các nhà khoa học và những cán bộ kiểm tra có kinh nghiệm để xây dựng đội ngũ cán bộ nghiên cứu có sự kế thừa các thế hệ, bảo đảm cả tính lý luận và thực tiễn; đáp ứng mục tiêu xây dựng và hoàn thiện hệ thống lý luận về công tác kiểm tra, giám sát của Đảng tương xứng với lý luận của một ngành khoa học độc lập./.

Thu Hoài